{
  "type": "edition",
  "site": {
    "name": "The Book Quiver",
    "language": "en-US",
    "url": "https://www.bookquiver.com"
  },
  "formats": "Every page has two versions with the same data: JSON (the page address + .json) and markdown (the page address + .md). Append .json or .md to any `url` in this document.",
  "title": "Mózgi i inne nowele",
  "subtitle": null,
  "url": "https://www.bookquiver.com/gottfried-benn/pl/mozgi-i-inne-nowele/9788306032741",
  "publisher": "Państwowy Instytut Wydawniczy",
  "translators": [],
  "medium": "paper",
  "duration_seconds": null,
  "narrators": [],
  "isbn": "978-83-0603-274-1",
  "pages": 160,
  "published": "2011-01-01",
  "language": "pl_PL",
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/panstwowy-instytut-wydawniczy/gottfried-benn/mozgi-i-inne-nowele_978-83-0603-274-1.jpg?v=2026-08-20%2016%3A56%3A29",
  "json": "https://www.bookquiver.com/gottfried-benn/pl/mozgi-i-inne-nowele/9788306032741.json",
  "markdown": "https://www.bookquiver.com/gottfried-benn/pl/mozgi-i-inne-nowele/9788306032741.md",
  "binding": "Softcover",
  "description": "Cykl prozatorski Gottfrieda Benna Mózgi, nazywany „ opowieściami o doktorze Rönnem”, na który składa się pięć tekstów w duchu ekspresjonistycznym, artystycznie zaskakująco nowoczesnych został napisany w latach 1914-1916. Benn był już wówczas autorem dwóch drastycznych, wyrażających przerażenie światem tomów poezji. Nie bez znaczenia dla języka i obrazowania tej poezji była lekarska praktyka autora. Jednak to dopiero doświadczenia wojenne doprowadziły Benna do swego rodzaju „ nowego humanizmu”, który ujawnił się najpełniej właśnie w jego niewielkich prozach. Latem 1914 roku, niemal kilka tygodni po ślubie, Benn został wyrwany z pieleszy rodzinnych, wcielony do armii i wysłany do Belgii jako lekarz frontowy, gdzie zaznał brutalności wojny i bestialstwa ludzi. Wtedy właśnie powołał do życia postać lekarza Werffa Rönnego, którego znamionuje fundamentalny, „ ontologiczny brak zaufania”, tak do rzeczywistości, jak i do człowieczeństwa oraz poszczególnych jednostek. Bohater odrzuca wszelkie humanistyczne ideały, wątpi w rozum i jego wskazania, nie jest w stanie odczytać i zrozumieć rzeczywistości, nie ufa także własnemu „ ja”, które – podobnie jak świat – jawi się nie jako całość, ale w fazie destrukcji, fragmentaryczne. Takie widzenie siebie i otoczenia prowadzi bohatera do prób ucieczki ku stanom upojenia (narkotyki) lub w sferę fantazji. Dwie postawy życiowe Rönnego, ciągła oscylacja między aktywnością a pasywnością, świadczą o tym, że jest on człowiekiem bez historii: wszystko wydaje mu się równoważne, szybko puszcza przeszłość w niepamięć. Rönne coraz bardziej traci związek z rzeczywistością i najbliższym otoczeniem na rzecz własnego rozwoju: odnowionego człowieka, pragnącego we wrogim, zurbanizowanym świecie wykreować własną rzeczywistość. Ocalenie i scalenie jednostki, pokonanie samotności i wyobcowania, możliwe staje się tylko na gruncie estetyki; piękno świata, to jedyna rzecz – zdaniem Benna – godna przetrwania. Cykl Mózgi uzupełniony został pięcioma innymi nowelami Benna. Tom stanowi całość artystyczno-znaczeniową.",
  "book": {
    "title": "Mózgi i inne nowele",
    "slug": "mozgi-i-inne-nowele",
    "url": "https://www.bookquiver.com/gottfried-benn/pl/mozgi-i-inne-nowele"
  },
  "authors": [
    {
      "name": "Gottfried Benn",
      "slug": "gottfried-benn",
      "url": "https://www.bookquiver.com/gottfried-benn"
    }
  ]
}